SSTV (Slow Scan Television) — Radyo Üzerinden Görüntü Gönderme

· 6 dk okuma · 1249 kelime

20 milyon yıl önce çakmak taşıyla başlanmış iletişim, bugün cep telefonunda video. Amatör radyoda SSTV = arada bir köprü: ses bantgenişliğinde (~3 kHz) yavaşça görüntü gönderirsin. 2 dakikada bir resim, ama 1957'den beri çalışan bir teknoloji. Bu rehber SSTV nasıl çalışır + ücretsiz yazılım + ISS SSTV avı.

#SSTV nedir?

Slow-Scan Television — radyo dalgaları üzerinden görüntü iletimi. Klasik TV (broadcast) saniyede 30 frame, MHz'lerce bandwidth. SSTV 120 saniyede 1 frame, 3 kHz bandwidth — sıradan SSB telsiz ile çalışır.

#Tarihçe

  • 1957: Copthorne Macdonald (WA2BCW) ilk SSTV transmisyonunu yaptı
  • 1960'lar: Tüplü kameralar + sintilasyon ekranlar
  • 1990'lar: Bilgisayar dijital encode/decode
  • 2000'ler: Internet öncesi son SSTV altın çağı
  • 2010'ler: ISS özel etkinlikleri, niche topluluk

#Nasıl çalışır?

  1. Görüntü pixel pixel taranır (yatay satırlar)
  2. Her pixel ses tonuna dönüştürülür (frequency = renk/parlaklık)
  3. Ses sinyali SSB telsizden TX
  4. Karşı taraf ses sinyalini decode → pixel pixel görüntü oluştur

#SSTV modları

Birden fazla mod var, hepsi farklı çözünürlük + süre tradeoff'u:

Mod Çözünürlük Süre Kullanım
Robot36 320×240 color 36 sn Hızlı, kalite orta
Scottie 1 320×256 110 sn Yüksek kalite klasik
Scottie 2 320×256 71 sn Hızlı Scottie
Martin 1 320×256 114 sn Premium kalite
Martin 2 320×256 58 sn Hızlı Martin
PD90 640×480 90 sn Yüksek çözünürlük
PD120 640×496 120 sn En kaliteli
PD180 640×496 187 sn Ultra

#En popüler

  • Scottie 1 — klasik amatör SSTV
  • PD120 — modern, yüksek kalite
  • Robot36 — ISS dahil, hızlı için

#SSTV frekansları (gelenek)

USB modunda HF bantlarda:

Bant Frekans
80m 3.730 MHz USB
40m 7.171 MHz USB
20m 14.230 MHz USB ← en aktif
17m 18.160 MHz USB
15m 21.340 MHz USB
10m 28.680 MHz USB
6m 50.680 MHz
2m 144.500 MHz FM (Türkiye'de az aktif)

14.230 MHz USB = SSTV dünya merkezi. Hafta sonu sürekli aktif, 2-3 görüntü dakika.

#Yazılım

#MMSSTV (Win, ücretsiz, klasik)

  • 1990'lar Mineo JE3HHT tarafından
  • Tüm SSTV modları
  • Audio in/out: telsiz ses kart
  • Tarayıcı + decoder + transmitter — komple paket
  • hamsoft.ca/mmsstv

#QSSTV (Linux, Mac, ücretsiz)

  • KDE / Qt tabanlı
  • Modern UI, MMSSTV alternatifi
  • DRM modları da destekler

#EasyPal (Windows)

  • DRM SSTV (digital, hata düzeltmeli)
  • 1024×768 yüksek çözünürlük
  • Daha kompleks setup

#Robot36 (Android, mobile)

  • Telefonu telsizin yanına koy → mikrofon decode
  • Hızlı, basit, sokakta kullanım için

#Mobile iOS

  • SSTV Slow Scan TV ($5-10) — App Store
  • iPad/iPhone'la decode + encode

#Kurulum (MMSSTV örneği)

#1. İndir + kur

mmsstv.exe → Windows için. Yükle.

#2. Audio bağlantı

  • Telsiz USB cable veya ses kart input/output
  • Bilgisayar mikrofon: telsiz ses çıkışına
  • Bilgisayar hoparlör (line out): telsiz mikrofon girişine

#3. Telsiz ayar

  • USB modunda
  • 14.230 MHz tune
  • Mikrofon PTT VOX açık (audio TX → otomatik PTT)

#4. Audio level kalibrasyon

  • Telsiz hoparlör seviyesi → SSTV decoder ses normal seviyede
  • TX seviyesi → telsiz ALC indikatörü az (overmodulate yok)

#5. Görüntü hazırla

  • 320×256 piksel (Scottie/Martin için)
  • 24-bit color
  • File → Open Image → seç

#6. TX

  • "TX" butonuna bas
  • 110 saniye (Scottie 1) bekle
  • Görüntü gönderiliyor

#7. RX

  • Decoder otomatik başlar
  • Sinyal duyulunca renk satırları soldan sağa çizilir
  • 110 saniye sonra tam görüntü

#ISS SSTV özel etkinlikleri

Uluslararası Uzay İstasyonu periodik SSTV etkinlikleri yapar — Rus segmentinden astronotların çekildiği görüntüler / NASA tasarım resimler dünya çapında yayınlanır.

#Frekans

  • 145.800 MHz FM downlink
  • ISS'in pasında VHF telsiz ile alınır

#Etkinlik takvimi

  • Yılda 4-6 etkinlik (genelde 2-3 günlük)
  • ARISS organizasyonu duyurur — www.ariss.org
  • Rusya kozmonotları operatör

#Nasıl alır?

  1. ISS pas zamanı önceden bil (n2yo.com)
  2. 5W el telsizi + dual-band Yagi yeter
  3. 145.800 MHz FM monitor
  4. ISS overhead'da 8-10 dakika sinyal alırsın
  5. Bilgisayar audio kart + MMSSTV decode

#Ödül programı

ARISS karşılığında ISS SSTV award diploma verir — dijital sertifika "ISS'ten görüntü aldım" kanıtı. 100K+ operatör dünya çapında almış.

#Türkiye'de

  • 2023 ARISS etkinliği — Türkiye'den 50+ operatör başarılı reception
  • TRAC sosyal medya pas zamanlarını duyurur

#Görüntü içerik

#Klasik etiket

  • Çağrı işareti (TA1XYZ büyük yazı)
  • Maidenhead grid (KN41la)
  • Maps + lokal ilginç manzara
  • Kişisel foto (yüz, istasyon, anten)

#Yaratıcı

  • Memes, selamlar
  • Festivaller, etkinlik resimleri
  • Türk bayrağı + harita (DX'te kültürel)
  • Çocukların çizimleri (genç jenerasyon teşvik)

#Yasak

  • Açık politika / din / cinsel
  • Telif altında profesyonel resimler
  • Aldatıcı (fake çağrı işareti vs)

#Hibrit modlar (DRM-SSTV)

Modern SSTV varyasyonu DRM (Digital Radio Mondiale) — hata düzeltmeli, FFT tabanlı:

  • 1024×768 yüksek çözünürlük
  • Renk doğruluğu mükemmel
  • Ama bandwidth biraz daha geniş (5-10 kHz)

Klasik SSTV (Scottie, Martin) hâlâ daha popüler — basitlik + uyumluluk.

#SSTV vs FT8 / RTTY

Özellik SSTV FT8 RTTY
İçerik Görüntü Kısa text Klavye chat
Süre 60-180 sn 15 sn Esnek
BW 3 kHz 50 Hz 170 Hz
Pratik kullanım Hobby + visual Kontak hızlı Klasik chat

SSTV "resim göndermek istemek" merakıyla yapılır — pratik amatör kontak modu değil.

#Pratik ipuçları

#Görüntü hazırlama

  • 320×256 piksel
  • JPG / PNG
  • Açık renk → SSTV daha iyi
  • Yüksek kontrast okunaklı
  • Çağrı işaretini net yaz (font 30+)

#TX seviyesi

  • Mikrofon level çok yüksek → distortion + RFI
  • ALC indikatörü mid-range
  • Telsiz finalın güç içinde (50% nominal)

#Sinyal kalitesi

  • SNR > 10 dB için temiz görüntü
  • Düşük sinyalde renk/satır kaybı, "noise" pattern

#Time sync

  • SSTV time sync gerek DEĞİL (FT8'in aksine)
  • Decoder VIS code (mode header) ile mod tanır

#SSTV'in geleceği

#Aşağı yönlü trend

  • Internet ve sosyal medya → görüntü paylaşımı 1 milyar kat hızlı
  • Yeni operatörler SSTV'i "antika" görüyor
  • Sadece ISS etkinlikleri + nostaljik klasik radyo amatörleri

#Niche'da yaşıyor

  • ISS etkinliği SSTV'i her yıl tanıtıyor
  • POTA / SOTA'da nadiren — yer alanı sınırlı
  • Genç jenerasyon "retro tech" kültürü ile keşfediyor

#Sık sorulan sorular

#Lisans gerek mi?

Evet, B sınıfı yeter. C sınıfı 28 MHz altında sınırlı, ama 28.680'de SSTV mümkün.

#Anten gerek mi özel?

Hayır, normal HF dipole / EFHW yeter. SSTV ses bantgenişliğinde, ses moduyla aynı anten.

#En düşük güç ne kadar?

5W ile yakın bölge (Avrupa) görüntü gönderilir. DX için 50-100W.

#ISS'ten kaç görüntü alırım?

1 pas (10 dk) içinde 5-8 farklı görüntü gelir (her 2 dakikada 1).

#Mobile/portable yapılır mı?

Evet — Robot36 Android app + telefon mikrofon = anten ses üzerinden decode. POTA aktivasyonunda bonus.


#İlgili kaynaklar