ISS ile Kontak — Astronotlara Selam Vermek
5W el telsizi + basit anten = uzaydaki astronotu duyma. ISS (International Space Station) üzerinde amatör radyo ekipmanı var — APRS digi, SSTV yayını, hatta bazen canlı sesli kontak. Bu rehber ISS ile ne yapabilirsin + pratik adımlar.
#ISS'te amatör radyo
#Donanım
- Kenwood TM-D710GA telsiz (Rus + US segmentinde)
- VHF/UHF dual-band
- APRS digipeater yazılımı
- SSTV yazılımı (Rus operatörler)
- Ericsson antenna dış yüzeyde
#Frekanslar
| Mod | Frekans | Yön |
|---|---|---|
| APRS digi | 145.825 MHz | Uplink + downlink (simplex) |
| Sesli (voice) | 145.800 MHz | Downlink |
| SSTV | 145.800 MHz | Downlink (etkinlik sırasında) |
| Crossband repeater | 145.990 up / 437.800 down | Nadiren aktif |
#3 şey yapabilirsin
#1. APRS via ISS (en kolay)
ISS sürekli APRS digipeater olarak çalışır — senin GPS pozisyonunu ISS üzerinden dünyaya relay eder.
Ekipman:
- VHF FM telsiz (Baofeng bile olur, 5W)
- TNC yazılım (Direwolf) veya APRSdroid (Android)
- GPS
Adımlar:
- ISS pas zamanı öğren (n2yo.com veya Look4Sat app)
- Telsizi 145.825 MHz FM'e ayarla
- APRS packet gönder: path ARISS (normal path WIDE1-1 değil!)
- ISS overhead'dayken (8-12 dakika) paketini alır, relay eder
- aprs.fi sitesinde çağrı işaretini ara → "via ISS" görürsün
Başarı oranı: iyi pas (elevation 30°+) ile %60-80 birinci denemede.
#2. SSTV dinleme (periodik)
Rus kozmonotlar yılda 4-6 kez SSTV etkinliği yapar — ISS'ten görüntüler dünyaya yayınlanır.
Ekipman:
- VHF FM telsiz
- Bilgisayar ses kart + MMSSTV (veya Robot36 Android app)
Adımlar:
- ARISS etkinlik takvimi takip et (ariss.org)
- 145.800 MHz FM tune
- ISS pas'ında 8-12 dakika sinyal al
- MMSSTV/Robot36 ile decode → renkli görüntü
- Etkinlik sonrası ARISS'e rapor → dijital diploma al
Ne alırsın: NASA tasarım resimleri, kozmonot fotoğrafları, uzay manzaraları. Bir pas'ta 4-6 farklı görüntü gelir.
#3. Sesli kontak (çok nadir)
Bazen astronotlar boş zamanlarında amatör radyoda CQ atar. Çok nadir ama raporlanmış.
Ayrıca ARISS school contact programı: okullar başvurur, astronot 10 dakika sınıfla konuşur. Türkiye'den de başvurulabilir.
#ISS pas takibi
#Pas nedir?
ISS yörüngede 90 dakikada bir tur atar. Senin üzerinden geçtiği 8-15 dakikalık periyot = pas.
#Türkiye üzerinden
- Günde 4-6 görünür pas
- Her pas 8-15 dakika
- Yüksek elevation (>30°) paslar daha başarılı
#Takip araçları
- n2yo.com — web tabanlı, canlı harita
- Look4Sat (Android) — ücretsiz, alarm
- ISS Detector (iOS/Android) — görsel geçiş tahmini
- Heavens-Above — detaylı pas listesi + yıldız haritası
#Pas örneği
ISS — Pazar 27 Nisan 2026
Başlangıç: 19:42 UTC, güneybatı, EL 2°
Maksimum: 19:47 UTC, güneydoğu, EL 58°
Bitiş: 19:52 UTC, kuzeydoğu, EL 3°
Süre: 10 dakika
#Anten
#Minimum (el telsizi anteni)
Baofeng UV-5R stock anten ile ISS APRS bazen çalışır — yüksek pas (>50° elevation) gerekir.
#İyi (Nagoya NA-771)
Stock antenden 2-3x daha iyi. ISS APRS güvenilir.
#Mükemmel (el Yagi)
3-element 2m Yagi (DIY veya Arrow antenna) — ISS yönüne doğru tut, pas boyunca takip et. SSTV + voice için ideal.
#Pratik
El telsizi + Nagoya = APRS via ISS için yeter. SSTV dinleme için Yagi tercih ama gerekli değil.
#Doppler shift
ISS 7.5 km/s hızda → 145.800 MHz'de ±3.5 kHz Doppler kayma:
- ISS yaklaşırken: frekans +3 kHz yüksek (145.803)
- ISS tam tepede: nominal (145.800)
- ISS uzaklaşırken: frekans -3 kHz düşük (145.797)
FM modunda telsiz Doppler'ı tolere eder (FM deviation ±5 kHz > Doppler ±3.5 kHz). Manuel ayar genelde gerek yok.
#ARISS school contact
#Program
ARISS (Amateur Radio on the International Space Station) = NASA + ARRL + uzay ajansları ortaklığı. Okullar başvurur, seçilirse astronotla 10 dakika canlı soru-cevap yapar.
#Türkiye'den başvuru
- Okul (ilkokul-lise) ARISS web formunu doldurur
- Amatör radyo sponsor istasyonu (lisanslı operatör) gerekir
- ARISS değerlendirme (6-18 ay bekleme)
- Onay → tarih belirleme → ISS'teki astronotla canlı bağlantı
- Hayat değiştiren deneyim — çocuklar uzayla konuşuyor
#Geçmiş Türkiye kontakları
- 2016: Ankara'dan okul ARISS kontağı (TA2 bölgesi)
- 2023: İstanbul lise ARISS başvurusu (bekleme)
#Gereken ekipman
- VHF telsiz (50W+ önerilen)
- Yagi anten (tracking mümkünse)
- Ses sistemi (sınıfa duyurmak için)
- İnternet backup (eğer RF başarısız olursa)
#ISS crew amatör çağrı işaretleri
Bazı astronot/kozmonotlar lisanslı amatör:
- NA1SS — ISS resmi çağrı işareti
- RS0ISS — Rus segment çağrısı
- Astronotların kişisel çağrıları da var (örn. KC5ZTH = Chris Cassidy)
#El telsizi ile ISS duyma (pratik)
#5 dakikada ISS dinle
- n2yo.com'dan bugünkü pas saatini bul
- Baofeng'i 145.800 MHz FM'e ayarla
- Squelch'i en düşüğe çek
- Pas başlangıcında dışarı çık, anteni gökyüzüne tut
- ISS overhead'dayken APRS "bip-bip" sesleri veya SSTV "vırt" sesleri duyarsın
Bu deneyim — uzaydan gelen sinyal! — çoğu yeni operatörü kalıcı olarak hobiye bağlar.
#Sık sorulan sorular
#Lisans gerek mi?
- Dinleme (SSTV alıcı): hayır
- TX (APRS via ISS): evet, en az C sınıfı (VHF yetkili)
#En kolay ISS aktivitesi?
APRS via ISS — setup 5 dakika, başarı oranı yüksek, telsiz + APRSdroid yeter.
#ISS her zaman amatör radyo aktif mi?
APRS digi ~%90 aktif. Voice + SSTV = sadece etkinlik sırası (yılda 4-6 kez).
#ISS'i gözle görebilir miyim?
Evet! ISS parlak bir yıldız gibi gökyüzünde hareket eder. n2yo.com pas saatini verir. Çıplak gözle görülür.
#ARISS school contact bedava mı?
Evet — ARISS program ücretsiz. Sadece ekipman + sponsor operatör gerek.
#İlgili kaynaklar
- Satellite haberleşme LEO/AMSAT
- APRS — ISS APRS detay
- SSTV yavaş taramalı TV — ISS SSTV decode
- Çocuk amatör topluluğu — school contact
- ARISS: ariss.org
- ISS tracking: n2yo.com
- Genişletilmiş kaynak: telsizcilik.com — ISS makaleleri